29 July 2014

ජීවිතයෙන් උපන් ආදරය සහ ආදරයෙන් උපන් ජීවිතය

හදිසියේ ගිලන් වුණෙමි. නොනිදා පහන් කල රෑ සහ උණෙන් සහ ජඨරදාහයෙන් පීඩිත දහවල පැය, වරු, දවස් ගණන් මම රෝහල් ඇද මත ගෙවා දැමුවෙමි. මා වටා බොහෝ අය ගැවසිණි. මා බලන්නට බොහෝ අය පැමිණ තිබිණි. කෑම බීමද, ජීවත් වීමට අවශ්‍ය අනෙකුත් මූලික සාධක මා වටා තිබියදීත්, දරාගත නොහෙන පාළුවකින් හා කලකිරීමකින් මම පෙළෙන්නට වුණෙමි. පැය හයෙන් හය ගිලින පැරසිටමෝල් පෙත්තකට පිං සිදුවන්නට මද වේලාවකට දමන සිහින් දහදිය බිඳු කිහිපයක් හැරෙන්නට ඇඟ කිලිපොලන සීතල, මොහොතකටවත් මා කෙරෙන් පලා නොගියේය. සම විනිවිදි කැනියුලා තුඩින් ඇඟ තුළට දුවන සේලයින් බිඳෙන් බිඳ හිස්වන මන්දගාමී ගතිය, අර පාළුවට එක් කළේ දැඩි නොසන්සුන් බවකි.

රෝහල් ඇද මත මා දිගා කල මොහොතේ පටන් මම දැඩි නොඉවසිලිමත් බවකින් පෙළුණෙමි. සුපුරුදු ලෙංගතු අත්‍යවශ්‍ය යමක අවශ්‍යතාව මට තදින් දැනෙන්නට විය. මට ගෙදර යාමට ඕනෑ විය. ඔව්! මගේ ඒ නිදහස් කාමරයට. ජනේලය අසල වෙන් කළ පුටුවට. මට හුරු පුරුදු පරිසරයට. ඒ හැමටම වඩා මගේ හදවතට දැනෙන ඒ සියල්ල වෙලාගත් මායාමය ශක්තිය මට දැනෙන තැන. එතැන! මට දැනුණ ඒ අඩුව!

ජීවිතය හා මරණය අතර අරගල කරන, නැතිනම් ගිලන් ඇද මත සුව නින්දකට වැටී සිටින, පිටත බංකුවක් මත හිදගෙන ඔහේ අවිනිශ්චිත සුසුම්ලන මා වැනිම මනුෂ්‍ය ප්‍රාණීන් අතර, අන් අයගෙන් වෙන් කොට මා නගා සිටුවීමට තැත් කළ ඒ ජීවමය ශක්තිය... මම එය කෙරෙහි දැඩිව විශ්වාස‍ය තබන්නට වීමි. ඒ "ආදරණීය" අදෘශ්‍යමාන හස්තය මට ජීවිතය පිළිබදව බලාපොරොත්තු ගෙනෙන අතරතුර, මව විසින් බලෙන් කට තුළට හලන ලද ආහාර සියල්ල සෑම අතින්ම පිටවන්නට වීමත්, සෑම උදයක නහර තුළින් සිරිංජරය උරන රුධිරයෙහි තත්වය අයහපත් අතට පත් වීමත් මා බිමට ඇද දමන්නට විය.

එපමණක්ද, මම රෑ පුරා නිදි වර්ජිත වූයෙමි. දවසක්, දෙකක් නොව සම්පූර්ණ තුනක්....! උද්‍යානයන්හි වෙසෙන කතා කළ නොහැකි කිරිගරුඬ පිළිම ද, රාත්‍රිය ගෙනෙන මැරුණු මිනිසුන්ගේ අවතාර සහ කළු බළලුන් ද (මහගමසේකර) ඒ නිදි නැති රාත්‍රීන්හි මා වටා සැරිසන්නට විය. "ජීවිතය, ආදරය හා මරණය". සිතන්නට පණක් ලැබි සෑම විටකම මම ඒ ගැන සිතන්නට වීමි. එය මට ජීවිතය ගැන සිහින අත් හරින්නටත්, විටෙක අල්ලාගන්නටත් උපකාර විය. මම වැටුණෙමි. නැගී සිටියෙමි. නැවත වැටුණෙමි. නමුදු, මටම අයිතිව තිබූ ඒ ශක්තිය මා වටා සැරිසරන බව, මට නැගී සිටින්නට සන් කරන බව මට නොපෙනුනා නොවේ. කෙසේ හෝ දින කිහිපයක අරගලයකින් පසු මා යන්තම් සුවය ලැබීමෙන්, වෛද්‍යවරුන්ට අසන්නට ලැබුණු මගේ කන් කරච්චලයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මම ගෙදර ආවෙමි.

ඔහෝ..!
ගෙදර ආ මම ඒ අද්‍රශ්‍යමාන ශක්තිය හඳුනාගතිමි. ආදරය, ආදර වදන්, සෙනෙහස, අස්වැසිල්ල, සැලකිල්ල, ආරක්ෂාව..
මම "ආදරය" කරමි. මම හදවතේ ගැඹුරුම තැනට දැනෙන "ආලය" විඳිමි. එයින් මම වර්ණවත් කරමි.
ඉරෙහි රැස් වැදි වළාකුල් කොන් අග රිදියෙන් ද,
ගහකොළ, වැල්, ඵල, පොතු, දුඹුරු-කොළ පැහැයෙන් ද,
ඈත කඳු මැදින් ඇද හැලෙන ඇලි කිරි පැහැයෙන් ද,
සමුදුර සොයා යන සෑම දිය අඟලක්ම නිල් පැහැයෙන් ද,
දණක් උස තණ වැඩුණු තැනිතලා පලා පැහැයෙන් ද,
අවරගිර හිරු ගිලෙන ක්ෂිතිජය රන් පැහැයෙන් ද,
රාත්‍රියේ රහසේ පිපෙන සෑම මලක් සුදු පැහැයෙන් ද,
නිශාන්තයේ සඳ ගලන වැව් තලා අළු පැහැයෙන් ද,
තාප ජ්වලිත මහා කතර බිම් කහ පැහැයෙන් ද,
පැටලෙන වෙළෙන නයි පොළොං වන් මං මාවත් කලු පැහැයෙන් ද මම වර්ණවත් කරමි.
ඒ මගේ හද පත්ලට දැනෙන ආනන්දජනක සිතුවිලි වල පැහැයයි. මා මගේ දෙනෙතින් දකින්නේ හදෙහි වැදී පරාවර්තිත ඒ සෙනෙහෙබර සිතුවිලි සමුදායෙන් වර්ණවත් වූ ලෝකයයි. තත්පරයෙන් තත්පරය, විනාඩියෙන් විනාඩිය, පැයෙන් පැය, දිනෙන් දින මම ඒ වර්ණයන්ට, වඩා සංවේදී වූයෙමි. දැන් ඒවායේ නියම පැහැය මට පෙනෙන්නට පටන් ගෙන ඇත. කොටින්ම, මගේ මුළු ආත්මයම ඔබට, ඔබේ හදවතට නතුව ඇත. මා එයට ඇලුම් කරමි. ඒ මායාමය අවනත බවෙන් මිදෙන්නට මට උවමනා නැත. දැන් මා ජීවත් කොට තබන ප්‍රාණ වායුවේ රැඳී ඇති වටිනාම දේ එයයි.

මම මැරෙන්නට බය වෙමි. ගිලන් වන්නට බය වෙමි. සුව වී ගෙදර පැමිණි පසු මට අසන්නට ලැබුණු මාගේ සගයෙකුගේ මරණයත්, Andre Gide විසින් රචිත Immoralist නව කථාවේ එන "මිෂෙල්", ක්ෂය රෝගයෙන් තම ජීවිතය ගලවා ගන්නට දරන වෑයමත්, තව තව කුඩා සිදුවීම් කිහිපයකුත්, මට ජීවිතය පිළිබඳ අවිනිශ්චිත හැඟීම් දනවන්නට තැත් කරයි. නිදි වර්ජිත රෝහල් ඇඳේ ගත කරමින් මා කල්පනා කල දේවල් වල ප්‍රතිඵලයක් ලෙසයි මා එය දකින්නේ. ඒත් ඒ සෑම අවස්ථාවකදීම ආදරය සමඟ ගෙනෙන අස්වැසිල්ල, ආරක්ෂාව මගේ හදවත උණුසුම් කරයි. මා ජීවත් වන බව මට හඟවයි. එය කෙතරම් මා ආරක්ෂා කරන පවුරක් බවට පත්ව ඇත්දැයි මට දැනෙන්නේ, මොහොතක වුව ඒ ප්‍රේමනීය සිතින් දැනෙන දුරස් බව, දැනුදු වැඩි කරන මාගේ හෘද ස්පන්දනයයි. එයින් මෙපිට ලෝකයකට මට ඉතිරි වනු ඇත්තේ, අතීතයකින් හා අනාගතයකින් තොර කෙසේ හෝ ගෙවා දැමීමට ඉතිරි අද දවසක් සහ අවර්ණ ලෝකයක් පමණි.

ගිලන් බව මට පෙන්වා දුන්නේ, ආදරයේ මට දැනෙන වටිනාකමයි.. රක්ෂිතබවයි.. අස්වැසිල්ලයි.. එය මගේ ප්‍රාණයට මුසු වී හමාරය. දැනුදු මා හද ගැහෙයි. වේගයෙන් ගැහෙයි. දෙනෙතින් කඳුළක් වැටෙයි. හදවත ඉන් තෙමෙයි.

නදීරා මධුවන්ති රත්නායක
2014 ජුලි 29


25 July 2014

නුඹයි මමයි

අතට හසුවුණු වචන අහුරක්
දමා ගැසුවේ මමයි සොඳුරිය
රිදවුණේ නුඹටත් වඩා ඉන්
මගේ හදටම තමයි සොඳුරිය

රුදුරු වෙස් ගෙන ඇහැට කඳුළක්
මවාලූ හිත මගෙයි සොඳුරිය
මවක වෙස් ගෙන හාදු මුහු කොට
ගැලූ නැළවිලි නුඹෙයි සොඳුරිය

ඇසිල්ලක් ගතවන්න නොම දී
නැමුණු දණ යුග මගෙයි සොඳුරිය
මගේ දෙදණිස නමනු හැකි වුණු
එකම හදවත නුඹෙයි සොඳුරිය

සහන් පද්මසංඛ පීරිස්
2014.07.25

Photograph by Gilbert Sape

22 July 2014

පුපුරු


කඳු ශිඛර වනන්තර‍
පසු කරන් හමන් එන
වෛරයේ මිහිරි රස
දිය කෙරුව සුළං රොද
අදත් දෝතින්ම නුඹ
විඳගනිමි තුරුළු කොට

ශීත හිම වලාකුළ
ගැලුම් ගණනින් ගණන
වැසි හැලූමුදු බැතින
නිමෙන්නට නොරිසි හිත
දෙඇස් අතරින් ඉපිද
වැඩුණු ගිනි පුපුරකට
එළිපිටම පෙම් බඳින

වසා දෙසවන් තදින
කඩදාසියක සැඟව
පැන්සලක් උලුක් කොට
හදවතක් සිදුරු කොට
මමත් වන්නෙමි තුටින
මිනීමරුවෙකු හෙටම

සහන් පද්මසංඛ පීරිස්
2014.07.22

10 July 2014

Nadee Ganga (Cover)

06 July 2014

තරුවක් දුටිමි


ලංකාවේ රියැලිටි සංගීත වැඩසටහන් ගැන මොන මොන අදහස් සහ චෝදනා තිබුණත්, ඒවාගෙන් බිහිවුණු පිරිසෙන් අතලොස්සක් දෙනා බොහොම දක්ෂයෝ. හැබැයි ඒ සැබෑ දක්ෂයෝ අතලොස්සෙනුත් ක්ෂේත්‍රය තුල ඇත්ත ගායකයෝ විදිහට කවුරු රැඳිලා ඉන්නවාද කියන එකයි සැබෑ ප්‍රශ්ණය. කවුරු මොන කතාව කිව්වත්, සිරසෙන් බිහිවුණු ශිහාන් මිහිරංග මම අදටත් කැමති ගායකයෙක්. හැම සින්දුවකටම නොවුනත්, ඔහුගේ ගීත කිහිපයකටම මම කැමතියි. ඔහු මට අනුව දක්ෂයෙක් වගේම, මම දැකපු විදිහට එදා මෙදාතුර ලාංකීය රියැලිටි ටීවී ඉතිහාසයේ, සැබෑවටම "ස්ටාර් කෙනෙක්" වුනේ ඔහුයි. ඔහුව දැක්කම හායි හූයි ගාලා කෑගැහෙන රසික පිරිසක් ඔහු එදා බිහිකරගත්තා. එයිනුත් වැඩි පිරිස වුණේ ගැහැණු පාර්ෂවය වීම නිසාම, බහුතර ලාංකීය පිරිමින් තුල ශිහාන් කෙරෙහි ඉර්ශියාවක් ද, ඒ හරහා යම් ආකාරයක වෛරයක් ද හටගත්තා. හැබැයි ඒ කාලේ පිරිමි බොහෝ පිරිසක් ශිහාන්ගේ පෙනුම ගන්න උත්සහ කරපු එකත් නොරහසක්. ඔහුගේ "ස්ටාර්භාවයට" එයම සාක්ෂි දරනවා. හැබැයි ඔහුටත් මීට වඩා යමක් කරන්න තිබුණා කියලා තමයි අන්තිමට කියන්න තියෙන්නේ. ඊලඟට, සිරසෙන්ම බිහි වුණු හිතවත් අර්ජුන අයියත් මට අනුව සැබෑ දක්ෂයෙක්! හැබැයි, ශිහාන්ටත් වඩා ස්ටාර් කෙනෙක් වෙන්න හැකියාවක් තිබූ ඔහුගෙන් ලංකාවට දැනෙන්න තරම් යමක් එලියට ආවද කියන එකත් ප්‍රශ්ණයක්. අනාගතයේදී වත් අර්ජුන රූකාන්ත කියන ස්ටාර්, ලංකාව හෙල්ලෙන විදිහේ වැඩක් කරාවි කියලා මම ප්‍රාර්ථනා කරනවා! 

ඊයේ සිරස සුපර් ස්ටාර් බැලුවා. ලයිව් සිංග් කරනවා වගේ රෙකෝඩින් වලට කට හොල්ලපු ඒ කවුරුවත් ස්ටාර්ස්ලා නෙවෙයි. අද දෙරණ ඩ්‍රීම් ස්ටාර් බැලුවා. සිරසට සාපේක්ෂව ඩ්‍රීම් ස්ටාර් ගොඩාක් ඉහලින් ඉන්න බව මට දැනෙනවා. එහි නිවේදකයා හැරුණු කොට හැම අතින්ම. තරඟකාරයෝ සහ විනිසුරු මඩුල්ලත් ඇතුලත්ව. දිනපතා නොබැලුවත් ඉඳහිට අහම්බෙන් දැක්ක තැන් වලින් මට දැනෙන්නේ එහෙමයි. ඒ වගේම එදා මෙදා තුර රියැලිටි ටීවී ඉතිහාසයේදි මගේ හිත අතිශයින් ඇද බැඳගත්තු ගායකයා මම දැක්කෙත් මේ පාර දෙරණ ඩ්‍රීම් ස්ටාර් එකෙන්. ඔහු හඬින් ද පෙණුමෙන් ද Nickelback සංගීත කණ්ඩායමේ Chad Kroegerව සිහිපත් කලා. ඒ තමයි මහනුවරින් බිහිවුණු හර්ෂ ධනෝෂ්. මම මෙතෙක් දැක්ක හොඳම රියැලිටි තරඟකරුවා. රොක් ස්ටාර් කෙනෙක් වෙනවා නම් එයට සුදුසුම කෙනෙක්. හැබැයි ඔහුගේ ශෛලිය වැළඳගැනීමට වර්ථමාන ලංකාව තවම සූදානම් කියලා මම හිතන්නේ නැහැ. අවසන් තිදෙනා අතරට පැමිණිය යුතු ඔහු කලින්ම ඉවත් වීම සිදු වීමට එයත් හේතුවක්. රසික පිරිස වැඩි කරගැනීම සහ මුදල ගැන නොසිතා, තමන්ගේම අනන්‍යතාවය හරහා ඔහු මේ පෙන්නපු දේ වෙනස් නොකර ඉදිරියට රැගෙන ගියහොත්, ඔහුට අනාගතයේදී සැබෑ "පොරක්" වීමේ හැකියාව තියෙනවා. මොකද, ලංකාව තුල රොක් අහන, මෙටල් අහන රසික පිරිසක් මෙන්ම රොක්/මෙටල් ගායකයින් පිරිසක් බිහිවෙමින් පවතින්නේ ද දැනුයි!

සහන් පද්මසංඛ පීරිස් 
THЕ SAHAN ©
2014.07.06

Harsha Dhanosh, Derana Dream Star, Shihan Mihiranga, Arjuna Rookantha, Sahan, Sirasa Super Star

30 June 2014

හුළං කාලය


වෙසක් පොහොය පහුවනවාත් සමඟම හසලක - මහියංගනයට එළැඹෙන්නේ නියං සමයයි. වර්ෂාව නැවතී පතිත වන දැඩි අව්රශ්මියට පොළව වියළා දමන්නට උදව් සපයමින් පොසොන් මාසයේ ආරම්භයත් සමඟ ගස් කොළන් අඹරවාගෙන, දුහුවිලි අවුස්සාගෙන හුළං කාලය ද පැමිණෙයි. හුළං කාලය යනු මගේ මනස මටම නොතේරෙන කුමක්දෝ දුකකින් පුරවා දමන කාලයකි. අවට පරිසරයේ ක්ෂණිකව සිදුවන්නා වූ වෙනස් වීම් එයට හේතු වන්නායි මට හැඟේ. මා අතිශයින් ආශා කරන වැස්ස හිටිහැටියේ නතර වේ. ගහ කොළ මලානික වේ. අම්මාගේ මල් පැල එකතුවේ ඇතැම්වා මියැදේ. මිදුලේ ද පාර දෙපස ද තණ පත් මියැදී දුඹුරු පැහැයට හැරේ. උල්පත් සිඳී යයි. කන්දේ උල්පතකින් ජලසම්පාදනය කරන නිවාස ජල නළ පද්ධතිය මුළුමනින්ම බිඳවැටේ. නිවසේ කටයුතු සඳහා තාත්තාටත් මටත් පහළ නළ ළිඳෙන් වතුර ඇදීමට සිදු වේ. නිවසේ පිටුපස කොටසට වසා ඇති සීට් ගසාගෙන යාවි දැයි බිය වීමට සිදු වේ. රැජිනක් සේ ඇද හැළුණු රත්න ඇල්ල, විශ්වාස කරගත නොහැකි තරමට කෙට්ටු වේ. වැවට ඉහළින් සිටගන්නා බටගල, නිල් පැහැ ඇඳුම් අතැරලන්නට පටන් ගනියි. 

අවුරුදු කිහිපයකට පෙරදී හුළං කාලයේ පාසල් යාම ද එපා වන අයුරු මට මතක ය. අද කිසි විටෙක නොපීරුවත් එකල මහත් සේ සැලකිලිමත් වී පීරෑ කොණ්ඩය නිවසින් එළියට බට විගස හුළඟ විසින් අවුස්සා දමයි. එකම විසඳුම වූයේ තහනමට පිටින් වුව හොරාට හෙයාජෙල් ගෑමයි. ටැප් එක වෙත දුවා කෙතරම් මූණ සේදුව ද පලක් නැත. පාසල් බිම වැලි කුණාටුවෙන් වැසී යයි. ඇස් වලට වදින දුහුවිල්ල දැවිල්ලක් ද කැසීමක් ද ඇති කරවයි. දුහුවිල්ල ආඝ්‍රාණය කිරීම, නාසය අැවිලෙන තෙත් බවකින් පුරවා දමයි. කොණ්ඩය අස්සේ වැලි කැට රැඳේ. උදයේ පාසල් මිදුල අතුගෑම සිදු කිරීමේදී ද අප මහත් අපහසුතාවයට පත්වේ.

අපගේ උසස් පෙළ පන්ති කාමරය තිබූයේ තෙවන මහලේ වුව ද, අපට බේරීමට නොහැකි විය. පන්ති කාමරය තුළට ද වැලි කුණාටුව කඩා වදියි. සර සර හඬ නංවා පොත් පිටු මතට වැලි පතිත වේ. මෙවන් අවස්ථාවන්හී දී අප ලේන්සුවෙන් නාසය වසාගන්නා මුත්, රසායන විද්‍යා ගුරුතුමා කිසිදු අපහසුවකින් තොරව දිගින් දිගටම හඬගාන අයුරු දුහුවිලි අස්සෙන් අපට පෙනේ. "සහන්ලට සුරේෂ්ලට ඉතින් හරි ප්‍රශ්න.. දූවිල්ලද අරකද මේකද" වැන්නක් කියා අපේ අපහසුතාවය පිළිබඳ "කිණ්ඩියක්" ද දමයි. හුළං කාලයෙහි අප ලද එකම ආස්වාදය වූයේ හිටිහැටියේ හමන හුළං පහරට ගැහැණු ළමුන්ගේ ගවුම් උඩ ඉගිලීමෙන් නිරාවරණය වන දෙකකුල් නැරඹීම පමණි. ගවුමක් උඩ යන මොහොතක් පාසා, "මේ වගේ හුළං වලට මං හරී ආසයි" කියා මගේ හොඳම යහළුවා එකල පවසයි. :-)

මෙසේ, මා කැමති බොහෝ දෑ අවලස්සන කරනා හුළං කාලය මා හට අප්‍රියජනක වීමට තවත් කාරණා කිහිපයක් ප්‍රබලව හේතු වන්නේයි මට හැඟේ. මගේ ප්‍රථම සහ එකම ප්‍රේමය මා හට මුනගැසෙන්නේ පොසොන් පොහොය දිනකට පසු දිනයකදී පැවැත්වුණු බැති ගී ප්‍රසංගයකදී ය. එනම්, හුළං කාලය එළැඹීමට ඔන්න මෙන්න කියා තිබියදී ය. කිසි දා එවන් හැඟුමක් නොපුරුදු වූ මට ඈ නැවත දැකීමේ දැඩි උවමනාවක් ද ඒ සමඟම යම් දරුණු වේදනාවක් ද දැනෙන්නට වූයේ හුළං කාලයේදී ය. පසුව පොසොන් බැති ගී වැඩසටහන් හේතුවෙන් අප නැවත නැවත හමු වූයේ ද හුළං කාල වලදී ය. එකල ඇයට රහසින් පෙම්බැඳි මා ඇයව දැකීමට පොසොන් කාලය එළැඹෙන තෙක් ඇඟිලි ගැන්න නමුදු, බැති ගී වැඩසටහන් නිමා වීමත් සමඟ සිදුවන ඇගේ නික්මීමේ වියෝ දුකින් මා පෙළෙන්නට වූයේ ද හුළං කාල වලදී ය. අද ඈ මට හිමි වී ඇතත්, හුළං කාලය එළැඹීමත් සමඟම පැරණි වේදනාබර මතක තැවරූ අඳුරු බවකින් මා සිත වැසී යයි. හුළං කාලය පුරාම හාත්පස පැතිර යන එයටම ආවේණික සුවඳ ඒ අඳුරු බව තව තවත් තීව්ර කරයි. 

ඉතින්, මේ සියල්ලත් සමඟ වචනයේ පරිසමාප්තියෙන්ම හුළං කාලය මගේ හිතට මූසල කාලයකි.

සහන් පද්මසංඛ පීරිස්
THЕ SAHAN © 2014 ජුනි 30